Η παραβολή του
Σπορέα και οι τέσσερις κατηγορίες εκείνων που ακούν τον
Λόγο του Θεού
Είναι σύνηθες όταν θέλουμε να δώσουμε έμφαση σε κάτι να το επαναλαμβάνουμε περισσότερες από μια φορές. Όμοια, αν και οτιδήποτε είναι στον Λόγο του Θεού είναι σημαντικό, όταν κάτι επαναλαμβάνεται περισσότερες από μια φορές, προφανώς έχει ιδιαιτέρως βαρύνουσα σημασία και συνεπώς θα πρέπει να του δοθεί ιδιαίτερη προσοχή. Ένα από τα αποσπάσματα που ανήκει σ'αυτήν την κατηγορία των πολλαπλώς επαναλαμβανόμενων αποσπασμάτων, είναι και η παραβολή του σπορέα. Πράγματι, όπως μια μάτια στις τέσσερις περιγραφές της ζωής του Ιησού Χριστού κάνει καθαρό, αυτή η παραβολή επαναλαμβάνεται τρεις φορές. Θα ήταν επομένως ενδιαφέρον να την εξετάσουμε και να δούμε τι είναι το ιδιαίτερα σημαντικό που ο Θεός θέλει να μας διδάξει μ'αυτήν.
1. Η παραβολή
Κατά Λουκά
8:4-8 Ξεκινώντας από τον χρόνο που ο Ιησούς επέλεξε για να διδάξει αυτήν την παραβολή, αυτός σίγουρα δεν ήταν καθόλου τυχαίος. Πράγματι όπως ο στίχος 4 μας λέει: "ΕΠΕΙΔΗ δε συνέτρεχεν όχλος πολύς, και ήρχοντο προς αυτόν από πάσης πόλεως, είπε διά παραβολής". Ο Ιησούς είπε αυτήν παραβολή κατά τον συγκεκριμένο χρόνο, "ΕΠΕΙΔΗ συνέτρεχεν όχλος πολύ, και ήρχοντο προς αυτόν από πάσης πόλεως". Όπως θα δούμε, η παραβολή αναφέρεται στο άκουσμα του Λόγου του Θεού και στα αποτελέσματα του. Επομένως ο Ιησούς λέγωντας αυτήν την παραβολή, ήθελε να κάνει όλους αυτούς που έρχονταν προς αυτόν για να ακούσουν τον Λόγο, γνώστες των διαθέσιμων επιλογών αναφορικά μ'αυτό το άκουσμα.
2. "Παρά την οδόν"
Κατά Λουκά
8/η/5
Μέρος
από τον σπόρο του σπορέα έπεσε "παρά την οδό", και έτσι ούτε φύτρωσε
ούτε έκανε καρπό, αλλά καταπατήθηκε και τελικά φαγώθηκε από τα πουλιά.
Κατά Λουκά
8/η/11-12 Επίσης το κατά Ματθαίο 13/ιγ/19 εξηγώντας το ίδιο μέρος λέει:
Κατά Ματθαίο
13/ιγ/19 Όπως τα παραπάνω αποσπάσματα μας λένε, ο σπόρος ο οποίος σπέρνεται είναι Ο ΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ή "λόγος της βασιλείας". Εντούτοις αυτός ο Λόγος, δεν δίνει παντού τα ίδια αποτελέσματα, καθώς η καρπερότητα του εξαρτάται από το έδαφος στο οποίο πέφτει. Μια από τις πιθανές κατηγορίες εδάφους είναι και το "παρά την οδό" εδαφος που, σύμφωνα με την ερμηνεία της παραβολής, απαρτίζεται από ανθρώπους που αν και ακούν τον Λόγο του Θεου, "δεν νοούσι". Το τι εννοείται μ'αυτό το "δεν νοούσι", είναι κάτι που θα το δούμε από τα συμφραζόμενα. Πράγματι, η αρχαιοελληνική λέξη η οποία μεταφράζεται σαν "νοώ" στο παραπάνω απόσπασμα είναι το ρήμα "συνίημι" το οποίο απαντάται 6 φορές στο κατά Ματθαίο 13/ιγ οι 5 από τις οποίες σε σχέση με την παραβολή μας. Έτσι το κατά Ματθαίο 13/ιγ/13-15 μας λέει:
Κατά Ματθαίο
13/ιγ/13-15 Ενώ με τ' αυτιά ακούει κανείς τον Λόγο, με την καρδιά [το ενδότερο μέρος του μυαλού] τον "νοεί". Δεν είναι επομένως μια απλή διανοητική κατανόηση του Λόγου, αυτό το οποίο εννοείται στην παραβολή του σπορέα. Είναι μάλλον μια κατανόηση που έχει να κάνει με την αποδοχή του Λόγου από την καρδιά, το ενδότερο μέρος του νου. Γι'αυτό και το αποτέλεσμα του σπόρου δεν εξαρτάται από τον σπόρο, τον Λόγο, αλλά από το έδαφος, τις καρδιές εκείνων που ακούν τον Λόγο. Ο ίδιος σπόρος πέφτοντας σε διαφορετικά είδη εδάφους, δηλαδή σε καρδιές διαφορετικής ποιότητας, δίνει διαφορετικά αποτελέσματα. Όταν η καρδιά είναι "παχιά", σκληρή, αδιαπέραστη, τότε ο σπόρος του Λόγου θα είναι σαν να πέφτει "παρά την οδό". Ούτε θα φυτρώσει ούτε φυσικά θα δώσει κάποιο καρπό. Όπως η προς Κορινθίους Β 4/δ/3-4 και η προς Εφεσίους 4/δ/17-19 μας λένε:
Προς
Κορινθίους Β 4/δ/3-4
Επίσης: Προς
Εφεσίους 4/δ/17-19
Υπάρχουν
άνθρωποι στους οποίους ο Λόγος του Θεού είναι "κεκαλυμμένος", και οι
οποίοι δεν μπορούν να τον "νοήσουν", όχι βέβαια γιατί είναι δυσνόητος,
αλλά γιατί η καρδιές τους είναι παχιές, αδιαπέραστες, πωρωμένες ("πωρωμένος"
σημαίνει σκληρός σαν πέτρα, απολιθωμένος)1,
μη αφήνοντας περιθώρια για την οποιαδήποτε εξέλιξη του σπόρου του Λόγου.
Κατά Μάρκο
3/γ/5 Οι Φαρισαίοι είχαν τον Κύριο Ιησού Χριστό, τον Γιό του Θεού, μπροστά τους! Άκουσαν και είδαν τον μεγαλύτερο δάσκαλο, τον μεγαλύτερο άνθρωπο που πέρασε ποτέ από το πρόσωπο της γης. Και εντούτοις δεν τον πίστεψαν. Ο λόγος; Οι καρδιές τους ήταν "πωρωμένες", σκληρές, παχείς για να χρησιμοποιήσουμε την αντίστοιχη λέξη της προφητείας του Ησαΐα. Αποτελούσαν λοιπόν ακατάλληλο έδαφος για την αποδοχή και ανάπτυξη του σπόρου του Λόγου. Δεν ήταν ο σπόρος, που δεν ήταν καλός, αλλά η ΓΗ, οι καρδιές τους, που ήταν σκληρές.
3. Η δεύτερη κατηγορία
Κατά Ματθαίο
13/ιγ/5-6 Ένας σπόρος μπορεί να φυτρώσει σε διάφορα είδη γης. Εντούτοις, δεν θα επιβιώσει και δεν θα δώσει καρπό σ'όλα απ'αυτά. Ένα από τα εδάφη όπου ο σπόρος, αν και αρχικά θα φυτρώσει, τελικά δεν θα επιβιώσει είναι και το πετρώδες έδαφος. Ο λόγος που ο σπόρος δεν μπορεί να επιβιώσει εκεί, είναι επειδή οι πέτρες δεν τον αφήνουν να βάλει τις ρίζες του σε βάθος που θα του επιτρέψει να βρει αρκετή υγρασία για να επιβιώσει. Έτσι με τη ξηρασία, αμέσως ξηραίνεται. Επιλέγωντας την αναφορά του κατά Μάρκου για την ερμηνεία του μέρους αυτού της παραβολής, διαβάζουμε:
Κατά Μάρκο
4/δ/16-17 Όπως μπορούμε να δούμε, το πετρώδες έδαφος απαρτίζεται από ανθρώπους οι οποίοι ακούγωντας τον Λόγο τον λαμβάνουν "ευθύς" και μάλιστα με χαρά. Εντούτοις αυτό δεν διαρκεί για πολύ, αφού μόλις γίνεται κάποια θλίψη ή διωγμός για τον Λόγο, αυτοί οι άνθρωποι, πάλι "ευθύς", σκανδαλίζονται, πέφτουν. Όπως είναι φανερό, το πρόβλημα που τελικά οδηγεί στην πτώση τους αυτή, είναι ότι είναι πολύ αδύναμοι στον διωγμό και την θλίψη. Έτσι όταν ο διάβολος φέρνει τέτοια πράγματα εναντίον τους αμέσως πέφτουν. Αυτό δεν προκαλείται επειδή η θλίψη είναι πολύ βαριά γι'αυτούς για να την κρατήσουν, αφού η προς Κορινθίους Β 4/δ/17, προς Κορινθίους Α 10/ι/12-13 και Πέτρου Α 5/ε/10 μας λένε ότι η θλίψη θα είναι ελαφριά και σίγουρα όχι περισσότερο απ'όσο μπορούμε ν'αντέξουμε (προς Κορινθίους 10/ι/12-13). Αντ'αυτού αυτή προκαλείται επειδή δεν είναι πρόθυμοι να προβάλουν ούτε την παραμικρή αντίσταση στον διάβολο [πέφτουν "ΕΥΘΥΣ" όπως το κείμενο χαρακτηριστικά λέει]. Όπως η Ιακώβου 4/δ/7 μας λέει:
Ιακώβου
4/δ/7
Επίσης η
Πέτρου Α 5/ε/8-9 λέει Αν δεν αντισταθούμε στον διάβολο, δεν πρόκειται να φύγει από μας. Ο διάβολος δεν έχει συμπόνια για κανένα, για να μας "λυπηθεί" και να φύγει. Αντίθετα, καταπίνει όποιον δεν του αντιστέκεται. Σ'αυτήν την κατηγορία της δυνητικής τροφής του διαβόλου ανήκουν επίσης και οι άνθρωποι που αποτελούν το πετρώδες έδαφος. Όταν ο διάβολος έρχεται, φέρνοντας θλίψεις και διωγμο, ευθύς πέφτουν και έτσι γίνονται εύκολη τροφή στα σαγόνια του. Έχουν λοιπόν μια καλή αρχή αλλά δυστυχώς ένα κακό τέλος.
4. Η τρίτη κατηγορία
Κατά Μάρκο
4/δ/7 Το τρίτο είδος γης στο οποίο ο σπόρος πέφτει είναι η ακανθώδες γη. Ο σπόρος πέφτοντας σ'αυτήν την γη πνίγεται από τ'αγκάθια και δεν δίνει καρπό. Για να καταλάβουμε τι εννοείται μ'αυτό το μέρος της παραβολής θα πάμε στο κατά Μάρκο 4/δ/18-19 όπου διαβάζουμε:
Κατά Μάρκο
4/δ/18-19 Δυστυχώς και η τρίτη κατηγορία ανθρώπων είναι και αυτή προβληματική. Το πρόβλημα μ'αυτήν την κατηγορία είναι ότι ο Λόγος του Θεού κρατιέται στις καρδιές τους μαζί με αλλά πράγματα, τέτοια όπως "οι μέριμνες του αιώνος τούτου και η απάτη του πλούτου και οι επιθυμίες των άλλων πραγμάτων". Αυτά τα πράγματα τελικά δρούν σαν αγκάθια στην ανάπτυξη του σπόρου του Λόγου, πνίγοντας τον και κάνοντας τον άκαρπο. Σε αντίθεση, με ότι η κατηγορία αυτή των ανθρώπων κάνει, ο Ιησούς Χριστός είπε:
Κατά Ματθαίο
6/ς/25-34 ΠΡΩΤΑ είναι τα πράγματα της βασιλείας του Θεού και ΕΠΕΙΤΑ όλα τα άλλα. Αν εφαρμόσουμε αυτήν την αρχή τότε όλα τα άλλα θα προστεθούν σε μας. Αν όμως δεν την εφαρμόσουμε, αλλά δώσουμε στις μέριμνες και στα άλλα πράγματα την πρώτη θέση, τότε αυτά τα άλλα πράγματα θα πνίξουν τον Λόγο και θα τον κάνουν άκαρπο.
5. Η τέταρτη κατηγορία
Κατά Ματθαίο
13/ιγ/8 Η εξήγηση δίνεται στο κατά Ματθαίο 13/ιγ/23: "Ο δε σπαρθείς επί την γην την καλή, ούτος είναι ο ακούων τον λόγον, και νοών [αρχαίο κείμενο: συνίημι]. Όστις και καρποφορεί, και κάμνει, ο μεν εκατόν, ο δε εξήκοντα, ο δε τριάκοντα." Αυτήν την φορά ο σπόρος δεν έπεσε ούτε "παρά την οδό" ούτε σε πετρώδες έδαφος ούτε ανάμεσα στ'αγκάθια, αλλά ΣΤΗΝ ΓΗ ΤΗΝ ΚΑΛΗ, την απαρτιζόμενη από ανθρώπους που ακούν τον Λόγο και ΝΟΟΥΝ. Όπως το κατά Λουκά 8/η/15 εξηγεί αυτό το "νοούν"
Κατά Λουκά
8/η/15 Όπως ίσως να θυμόμαστε, η πρώτη κατηγορία ανθρώπων δεν μπορούσαν να "νοήσουν", να δεχτούν τον Λόγο στις καρδιές τους, γιατί οι καρδιές τους ήταν πωρωμένες, σκληρές. Σε αντίθεση οι άνθρωποι της μοναδικής αυτής καρποφόρας κατηγορίας ΝΟΟΥΝ τον Λόγο, τοποθετώντας τον στην ΚΑΛΗ ΚΑΙ ΑΓΑΘΗ καρδιά τους. Αυτή η καρποφόρα κατηγορία έχει ότι οι άλλες τρεις κατηγορίες δεν είχαν. Έτσι αν και στην πρώτη κατηγορία οι άνθρωποι είχαν πωρωμένες, παχιές καρδιές εδώ οι καρδιές είναι ΚΑΛΕΣ ΚΑΙ ΑΓΑΘΕΣ. Επίσης αν και οι άνθρωποι της δεύτερης κατηγορίας δεν είχαν αντοχή αλλά έπεφταν αμέσως με την πρώτη πίεση, εδώ η άνθρωποι είναι υπομονετικοί ("καρποφορούσιν εν υπομονη" όπως το κείμενο λέει) και δεν παραιτούνται. Τέλος αν και στην τρίτη κατηγορία ο Λόγος του Θεού πνίγηκε από τις διάφορες μέριμνες και επιθυμίες που πήραν πρωτεύοντα θέση, εδώ ο Λόγος ΚΡΑΤΙΕΤΑΙ στις καρδιές αυτών των ανθρώπων, μη χάνοντας την θέση του για χάρη άλλων πραγμάτων. Αυτή είναι λοιπόν η καρποφορούσα κατηγορία. Η μόνη κατηγορία που φέρνει καρπό. Και όπως ο Ιησούς είπε στο κατά Ιωάννη 15/ιε/
Κατά Ιωάννη
15/ιε/1-2, 4-5, 8, 16 Ο Θεός καθαρίζει κάθε "κλήμα" που φέρνει καρπό έτσι ώστε να φέρει περισσότερο. Όσο περισσότερο καρπό φέρνει κανείς τόσο πιο πολύ ο Θεός δοξάζεται.
6. Συμπέρασμα
Τάσος
Κιουλάχογλου Υποσημειώσεις 1. Δες Δ. Δημητράκου: "Μέγα Λεξικό Όλης της Ελληνικής Γλώσσης", Εκδόσεις Δομή, Σελ. 6.374. (Πατήστε εδώ για να γυρίσετε στο σημείο που σταματήσατε.)
αναδημοσιεύεται από το
http://www.jba.gr/gr/Articles/jbanov97.htm
|